Dədəgünəş piri — Şamaxı

Dədəgünəş piri Şamaxının tarixi ziyarət yerlərindən biridir və Piri-Sultan adı ilə də tanınır. Türbə ilə yanaşı qədim qəbir daşlarının yerləşdiyi ağaclıq sahə bu məkanı həm yerli inanc tarixini, həm də köhnə daş yazıları görmək istəyənlər üçün maraqlı edir. Pir orta əsrlərə aid yerli əhəmiyyətli arxeoloji abidə kimi qeydə alınıb.

Türbənin açıq rəngli daş fasadı yaşıl metal dam və onun üzərində yüksələn kiçik qübbə ilə tamamlanır. Ön tərəfdəki kiçik pəncərə, qara məlumat lövhəsi və qapının yuxarısındakı ərəb əlifbalı kitabə binanın seçilən cizgiləridir. Ətrafdakı iri ağaclarla birgə bu görünüş tarixi tikili və təbiət mənzərəsini eyni dayanacaqda birləşdirir.

Fasaddakı lövhə Dədəgünəş adını XII əsr şairi Xaqaninin əmisi Kafiəddin Ömər ibn Osmanla əlaqələndirir. Həmin lövhədə türbədəki kitabənin Şeyx Məhəmmədə aid olduğu və 1602 tarixini daşıdığı da göstərilir. Türbə ilə qəbiristanlığı bir arada nəzərdən keçirmək burada adlar, yazı nümunələri və yerli yaddaş arasındakı əlaqəni izləməyə imkan verir.